Zgłoszenia z terenu całej Warszawy będzie przyjmował Mazowiecki Wojewódzki Konserwator Zabytków (do czasu przekazania kompetencji w tym zakresie Prezydentowi m.st. Warszawy i działającemu w jego imieniu Stołecznemu Konserwatorowi Zabytków).

Nowa procedura – milcząca zgoda

Wnioskodawca zgłasza zamiar przeprowadzenia określonych działań. Jeśli w ciągu 60 dni konserwator nie wniesie sprzeciwu, oznacza to, że udzielił na te działania zgody. Nazywamy to instytucją milczącego załatwienia sprawy.

Ważne. Konserwator zachowuje prawo do wniesienia sprzeciwu, szczególnie w sytuacjach, które mogą prowadzić do uszkodzenia lub zniszczenia zabytku.

Tryb zgłoszenia stosuje się do:

1.    wykonywania robót budowlanych w otoczeniu zabytku (czyli na terenie wokół lub przy zabytku wyznaczonym w decyzji o wpisie do rejestru w celu ochrony jego wartości widokowych oraz ochrony przed szkodliwym oddziaływaniem czynników zewnętrznych);
2.    umieszczania na zabytku wpisanym do rejestru zabytków: urządzeń technicznych, tablic reklamowych lub urządzeń reklamowych oraz napisów;
3.    podejmowania innych działań, które mogłyby prowadzić do naruszenia substancji lub zmiany wyglądu zabytku wpisanego do rejestru zabytków, z wyłączeniem działań polegających na usuwaniu drzew lub krzewów z nieruchomości lub jej części wpisanej do rejestru zabytków, lecz niebędącej parkiem, ogrodem albo inną formą zaprojektowanej zieleni;
4.    trwałego przeniesienia zabytku ruchomego wpisanego do rejestru zabytków, z naruszeniem ustalonego tradycją wystroju wnętrza, w którym zabytek ten się znajduje;
5.    zmiany przeznaczenia zabytku wpisanego do rejestru zabytków lub sposobu korzystania z tego zabytku.

Zieleń zabytkowa

Dotychczas w stosunku do zabytkowej zieleni w określonych przypadkach konserwator wydawał dwie decyzje: zezwolenie na podstawie ustawy o ochronie przyrody oraz pozwolenie konserwatorskie.
Obecnie konserwator wyda jedną decyzję w sprawie o usunięcie drzew lub krzewów z terenów wpisanych do rejestru zabytków parków, ogrodów lub innych form zaprojektowanej zieleni.
Usunięcie drzewa przez właściciela nieruchomości położonej na terenie wpisanym do rejestru zabytków wraz z zielenią, wg nowych przepisów wymaga złożenia wniosku o pozwolenie (dotychczas wystarczyło zgłoszenie).

Wnioski już złożone

Jeśli złożyliście wnioski o wydanie pozwolenia w sprawach opisanych w pkt 1-5 przed 3 czerwca 2026 r. to rozpatrzymy je według starych zasad. Nic nie trzeba składać ponownie.

Minister Kultury i Dziedzictwa Narodowego określi urzędowy wzór zgłoszenia.

Ustawa o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami z 9 października 2025 r., Dz. U. z 2025 r., poz. 1673.

(info. Urząd Miasta st. Warszawy)

Informacja o organizowanej przez ZG SARP wyprawie do Sztokholmu (śladem współczesnej architektury) i na Gotlandię (wyspa wikingów – architektura średniowieczna). Tradycyjnie oferta wypraw architektonicznych SARP jest skierowana do całego środowiska, więc członkowie Izby Architektów RP chętnie biorą udział we wspólnym poznawaniu architektury Skandynawii.

(U) Program i oferta XV wyprawa SARP z POLFERRIES (3)

Zapisy pod linkiem:

https://forms.gle/2yqiNSKGzqj4kSAx7

Doświadczenia kobiet związane z dostępem do przestrzeni publicznej od zawsze były regulowane. Społeczeństwo po pretekstem troski o bezpieczeństwo kobier, nakłada wciąż ograniczenia na kobiecy sposób poruszania się po mieście.  W efekcie nie tylko przestrzeń, ale i czas korzystania z miasta stały się regulowane. Nocne miasto wciąż nie jest przestrzenią w pełni dostępną dla kobiet.

Nocne Spacery to zaproszenie do symbolicznego i realnego odzyskiwania tej przestrzeni. Sama obecność kobiet w mieście po zmroku staje się aktem widzialności, sprawczości i przynależności.

Wydarzenie nawiązuje do idei Marszów Badawczych Codziennego Życia organizowanych przez Architektoniczki oraz międzynarodowych inicjatyw, takich jak Take Back the Night czy Women Walk at Midnight. Podczas spacerów, patrząc na miasto z perspektywy feministycznej, wspólnie analizujemy doświadczenia, emocje i strategie poruszania się kobiet w nocnej przestrzeni.

Śledząc „geografie strachu”, zadajemy pytania o to, jak projektowane są miasta i dla kogo. Nocne Spacery stają się narzędziem diagnozy, ale też impulsem do zmiany: ku bardziej inkluzywnej, bezpiecznej i dostępnej przestrzeni miejskiej, w której obecność kobiet po zmroku jest czymś naturalnym, a nie wyjątkowym.

Celem wydarzenia jest identyfikacja nierówności w projektowaniu przestrzeni publicznych oraz budowanie podstaw do ich transformacji, poprzez wspólne doświadczenie, refleksję i działanie. Wzmacnianie kobiet i tworzenie sieci solidarności przekłada się na realny wpływ na kształtowanie miast oraz rozwój bardziej równościowych polityk lokalnych. (Ewelina Jaskulska)